Thứ Ba tuần trước, khi tôi đang chuẩn bị tài liệu cho buổi hội thảo về quản trị rủi ro DeFi, điện thoại rung liên hồi. Bitcoin giảm 4% trong 30 phút. Nguyên nhân? Một bài phát biểu của Christopher Waller, thành viên Hội đồng Thống đốc Fed. Ông ấy “ám chỉ” khả năng tăng lãi suất. Vậy là đủ để thị trường lao dốc. Nhưng chúng ta – những người đã sống qua mùa đông crypto 2022 – biết rằng phản ứng cảm xúc thường đắt hơn bất kỳ đợt điều chỉnh nào. Hôm nay, tôi muốn cùng bạn mổ xẻ tín hiệu ấy, không phải từ góc nhìn của một nhà giao dịch, mà từ trái tim của một người làm giáo dục phi tập trung. Bởi vì niềm tin – thứ duy nhất giữ cho thị trường này tồn tại – cần được xây dựng trên sự thấu hiểu, không phải nỗi sợ.
Đầu tiên, hãy đặt bối cảnh. Iran – eo biển Hormuz – 20% lượng dầu thế giới lưu thông qua đây. Khi căng thẳng leo thang, dầu thô tăng vọt. Và Fed, vốn đã vật lộn với lạm phát, đứng trước một cơn ác mộng: giá năng lượng cao hơn sẽ đẩy CPI đi lên, phá hỏng mọi nỗ lực “hạ cánh mềm”. Waller, một tiếng nói diều hâu trong Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC), đã lên tiếng trong bối cảnh ấy. Nhưng điều quan trọng: đây không phải là cam kết tăng lãi suất. Đây là một tín hiệu “phòng ngừa” – một cách để Fed giữ quyền kiểm soát kỳ vọng thị trường. Giống như năm 2017, khi tôi còn là sinh viên năm nhất, chứng kiến các bạn cùng lớp mất tiền vì những ICO hứa hẹn “lợi nhuận 1000%”. Họ không hiểu rằng một dự án tốt cần cộng đồng, không phải hype. Waller cũng đang dùng cùng một chiến thuật: nói để thị trường tự điều chỉnh trước, thay vì phải hành động thật.
Phân tích báo cáo macro mới đây từ nhóm nghiên cứu của tôi cho thấy một điểm mù quan trọng. Khi tôi đào sâu vào cấu trúc của tín hiệu này, tôi thấy một sự mâu thuẫn: lạm phát do địa chính trị là cú sốc cung, không phải cầu – và tăng lãi suất không giải quyết được cú sốc cung. Nó giống như dùng búa tạ để đập muỗi. Hậu quả? Fed có thể vô tình đẩy nền kinh tế vào suy thoái, giết chết nhu cầu vốn đã yếu. Đối với thị trường crypto, điều này đồng nghĩa với thanh khoản thắt chặt hơn – stablecoin chảy khỏi sàn, nhà đầu tư bán tháo tài sản rủi ro. Nhưng hãy nhìn vào lịch sử: mọi cú sốc thanh khoản đều là cơ hội để những người nắm giá trị cốt lõi mua vào. Như tôi đã học được từ mùa hè 2020, khi tổ chức nhóm học DeFi đầu tiên, cộng đồng không tan vỡ trước biến động – họ chỉ cần một người dẫn đường bình tĩnh.
Bây giờ, đến góc nhìn phản trực giác. Liệu thị trường có đang hiểu sai Waller? Báo cáo chỉ ra rằng sự ủng hộ của ông ấy không đại diện cho FOMC. Chỉ 1/12 thành viên bỏ phiếu. Và hãy nhìn vào dữ liệu: hợp đồng tương lai lãi suất vẫn định giá xác suất tăng lãi suất dưới 10%. Sự hoảng loạn của Bitcoin là do tâm lý đám đông, không phải do nền tảng kinh tế vĩ mô thay đổi. Tôi từng thấy điều này trong cơn sốt NFT 2021: khi mọi người chạy theo sàn phẩm hồ sơ (PFP) mà quên mất giá trị cộng đồng, thị trường sụp đổ. Nhưng những người xây dựng thực sự – như các dự án DeFi có doanh thu thực – sẽ vượt qua. Tương tự, lần này, nếu Fed không thực sự tăng lãi suất, thị trường sẽ phục hồi nhanh chóng. Nếu họ tăng, đó là sai lầm chính sách – và crypto, với bản chất phi tập trung, sẽ là nơi trú ẩn khỏi những sai lầm ấy.
Điều tôi muốn bạn mang về hôm nay: đừng để một tín hiệu diều hâu làm lung lay niềm tin vào giá trị của tài chính phi tập trung. Hãy nhìn vào các giao thức DeFi đang tạo ra lợi suất thực từ phí giao dịch và cho vay. Hãy nhìn vào cộng đồng đang phát triển bất chấp thị trường giảm. Trong buổi webinar “Sống sót mùa gấu” năm 2022, tôi đã nói: “Thị trường giảm là phòng thí nghiệm cho những dự án thực sự”. Và nó đã đúng. Hôm nay, tôi nói lại điều đó: Iran, Fed, lạm phát – tất cả đều là nhiễu. Sứ mệnh của chúng ta là xây dựng một hệ thống tài chính không cần sự cho phép của bất kỳ ngân hàng trung ương nào. Hãy tiếp tục học hỏi, tiếp tục chia sẻ, và cùng nhau vượt qua.